Trước nguy cơ gia tăng các vụ ngộ độc do nấm mọc tự nhiên trong mùa mưa, Sở Y tế tỉnh Lâm Đồng vừa có Công văn số 5151/SYT-ATTP ngày 07/7/2026, theo đó đề nghị UBND các xã, phường, đặc khu cùng các cơ quan, đơn vị liên quan tăng cường triển khai các biện pháp phòng, chống ngộ độc do nấm độc, đặc biệt là nấm Amanita exitialis (nấm độc tán trắng).

Vừa qua, trên địa bàn tỉnh (cụ thể là tại xã D'Ran) đã xảy ra một vụ ngộ độc thực phẩm khiến 7 người mắc, trong đó có 1 trường hợp tử vong; nguyên nhân được xác định là do người dân sử dụng nấm độc Amanita exitialis tự hái trong rừng thông để chế biến làm thực phẩm. Đây là loài nấm chứa độc tố amatoxin có độc tính rất mạnh, gây tổn thương gan, thận và các cơ quan nội tạng, với nguy cơ tử vong cao nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

Hiện nay, thời tiết mùa mưa tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều loại nấm mọc tự nhiên phát triển tại rừng, nương rẫy và vườn nhà. Trong khi đó, thói quen thu hái nấm tự nhiên để làm thực phẩm vẫn còn phổ biến, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

Để chủ động phòng ngừa ngộ độc, Sở Y tế đề nghị các địa phương tăng cường tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh cơ sở, các phương tiện thông tin đại chúng, mạng xã hội và thông qua đội ngũ y tế cơ sở; đồng thời hướng dẫn người dân nhận biết các loài nấm độc thuộc chi Amanita, đặc biệt là nấm độc tán trắng, nhằm nâng cao ý thức phòng tránh.

Theo khuyến cáo của ngành y tế, nấm Amanita exitialis có toàn thân màu trắng hoặc trắng ngà; mũ nấm lúc non hình bán cầu, khi trưởng thành xòe như chiếc ô; phiến nấm màu trắng; cuống có vòng và đặc biệt phần gốc có bao gốc hình túi bao quanh. Loài nấm này chứa độc tố amatoxin - loại độc tố không bị phá hủy dù nấu chín, phơi khô hay ngâm rượu, chỉ cần ăn một lượng nhỏ cũng có thể gây ngộ độc rất nặng.

Khi ăn phải loại nấm này, người bị ngộ độc thường xuất hiện các triệu chứng sau 6 đến 24 giờ kể từ khi ăn, như đau bụng, nôn nhiều, tiêu chảy dữ dội. Sau giai đoạn đầu, triệu chứng có thể tạm thời thuyên giảm nhưng độc tố vẫn tiếp tục phá hủy gan, thận, dẫn đến suy gan, suy thận, rối loạn đông máu, hôn mê và có nguy cơ tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.

Sở Y tế khuyến cáo người dân tuyệt đối không thu hái, mua bán, chế biến hoặc sử dụng các loại nấm mọc tự nhiên khi chưa xác định chắc chắn là nấm ăn được; không tin vào các kinh nghiệm dân gian như dùng bạc, đũa, hành, tỏi hoặc quan sát côn trùng, động vật để phân biệt nấm độc. Khi có dấu hiệu nghi ngờ ngộ độc sau khi ăn nấm, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu và điều trị; đồng thời mang theo mẫu nấm, thức ăn còn lại hoặc chất nôn (nếu có) để hỗ trợ chẩn đoán.

Bên cạnh công tác tuyên truyền, Sở Y tế cũng yêu cầu các địa phương chủ động xây dựng phương án ứng phó, chuẩn bị đầy đủ nhân lực, trang thiết bị để xử lý kịp thời khi xảy ra các vụ ngộ độc thực phẩm do nấm độc, góp phần bảo vệ sức khỏe và tính mạng của người dân.

                                                                              VHXH